TỰ SẮC "APOSTOLICA SOLLICITUDO" (MỐI ÂU LO VỀ VIỆC TÔNG ĐỒ) CỦA ĐỨC GIÁO HOÀNG PHAOLÔ VI

GIÁO HOÀNG PHAOLÔ VI

TÔNG THƯ ĐƯỢC BAN HÀNH DƯỚI HÌNH THỨC TỰ SẮC
APOSTOLICA SOLLICITUDO

THIẾT LẬP THƯỢNG HỘI ĐỒNG GIÁM MỤC
CHO GIÁO HỘI HOÀN VŨ

Mối âu lo về việc tông đồ, theo đó khi xem xét kỹ lưỡng các dấu chỉ thời đại, Ta cố gắng thích nghi những con đường và phương pháp của việc tông đồ thiêng liêng cho phù hợp với nhu cầu ngày càng tăng của thời đại chúng ta và với các điều kiện đã thay đổi của xã hội, giúp Ta củng cố, bằng những mối dây ràng buộc mạnh mẽ hơn, sự hợp nhất của Ta với các Giám mục mà Chúa Thánh Thần đã đặt lên… để chăn dắt Hội Thánh của Thiên Chúa (Cv 20,28). Ta được thúc đẩy hướng về điều này, không những bởi sự tôn trọng, quý mến và lòng biết ơn mà Ta cảm thấy phải hướng về Các Anh Em Đáng Kính trong chức Giám mục một cách đúng mực, mà còn bởi trách nhiệm rất nặng nề của Vị Mục Tử Tối Cao đã trao cho Ta phải dẫn dắt dân của Thiên Chúa đến đồng cỏ muôn đời. Thật vậy, trong thời đại này của chúng ta, thật sự có rất nhiều đảo lộn và đầy rẫy những nguy hiểm, nhưng lại rất rộng mở trước các luồng gió cứu độ của ân sủng thần linh; qua kinh nghiệm hằng ngày Ta nghiệm thấy sự hợp nhất như vậy với các Mục Tử thiêng liêng rất hữu ích đối với nhiệm vụ tông đồ của Ta, bởi đó Ta muốn thúc đẩy và khuyến khích bằng mọi cách sự hợp nhất như vậy, để – như Ta đã khẳng định ở nơi khác – Ta không thiếu sự an ủi do sự hiện diện, sự trợ giúp nhờ sự thận trọng và kinh nghiệm, sự chắc chắn do lời khuyên, sự ủng hộ bởi uy tín thế giá của các vị mang lại (Allocutio ad Patres Conciliares habita, III exacta Oecum. Synodi Sessione, AAS [1964] 1011).

Do đó, đặc biệt là trong suốt thời gian diễn ra Công Đồng Chung Vatican II, lẽ tự nhiên rằng trong tâm trí của Chúng Tôi luôn tồn tại xác tín vững chắc này của Chúng Tôi liên quan đến thời đại và sự cần thiết ngày càng phải nhờ cậy sự trợ giúp của các Giám mục vì lợi ích của Giáo hội hoàn vũ. Thật vậy, Thánh Công Đồng Chung cũng là nguyên nhân khiến Ta hình thành ý tưởng thiết lập một hội đồng đặc biệt và lâu dài gồm các Mục Tử thiêng liêng, và để ngay cả sau khi Công Đồng đã kết thúc, sự phong phú những lợi ích đó vốn đã đạt được nhờ sự hợp nhất sống động của Ta và các Giám mục trong suốt thời gian diễn ra Công Đồng, vẫn tiếp tục tồn tại giữa dân Kitô Giáo.

Và bây giờ, khi Công Đồng Chung Vatican II sắp kết thúc, Ta tin rằng thời điểm thích hợp cuối cùng đã đến để làm cho dự định đã được hình thành từ lâu trở thành hiện thực; và Ta rất vui mừng thực hiện điều này vì Ta biết rằng các Giám mục của thế giới Công giáo công khai ủng hộ dự định này của Ta, như ý kiến của nhiều Mục Tử thiêng liêng đã bày tỏ về vấn đề này trong Công Đồng Chung này.

Vì vậy, sau khi đã cân nhắc đầy đủ mọi việc, để tỏ lòng quý mến và tôn trọng tất cả các Giám mục Công giáo, và để tạo cho các ngài khả năng tham gia một cách rõ ràng hơn và hiệu quả hơn vào chức vụ chăn dắt của Ta đối với Giáo hội hoàn vũ, theo tự sắc của Ta và với thẩm quyền tông đồ của mình, Ta nâng lên và thiết lập tại Thành Thánh này một Đại hội Giám mục lâu dài cho Giáo hội hoàn vũ, phụ thuộc trực tiếp dưới quyền bính của Ta và Ta gọi là Thượng Hội đồng Giám mục.

Thượng Hội đồng này, giống như mọi định chế nhân loại, có thể được hoàn thiện hơn theo thời gian và được điều phối bởi các quy tắc tổng quát sau đây.

Thượng Hội đồng Giám mục, theo đó các Giám mục được chọn từ nhiều nơi trên thế giới để giúp đỡ hiệu quả hơn cho vị chủ chăn tối cao của Giáo hội, được thành lập như:

a) Một định chế Giáo hội trung ương;
b) Đại diện cho toàn thể hàng Giám mục Công giáo;
c) Vĩnh viễn do bản chất của nó;
d) Về cấu trúc của Thượng Hội đồng, nó thực hiện các nhiệm vụ của mình theo cách thức tạm thời và không thường xuyên.

Do bản chất của mình, Thượng Hội đồng Giám mục có nhiệm vụ cung cấp cứ liệu và đưa ra lời khuyên. Thượng Hội đồng cũng có thể có quyền biểu quyết, khi quyền này được Giáo hoàng Rôma ban cho; trong trường hợp này, việc phê chuẩn các quyết định của Thượng Hội đồng thuộc về Giáo hoàng.

Mục đích chung của Thượng Hội đồng Giám mục là:
a) Thúc đẩy sự hợp nhất và cộng tác chặt chẽ giữa Giáo hoàng và các Giám mục trên toàn thế giới;
b) Thu thập cứ liệu trực tiếp và chính xác về các vấn đề và hoàn cảnh liên quan đến đời sống nội bộ của Giáo hội và hành động mà Giáo hội phải thực hiện trong thế giới ngày nay;
c) Làm cho sự đồng thuận các ý kiến được dễ dàng hơn ít nhất về những điểm cốt yếu của đạo lý và về cách thức hành động trong đời sống của Giáo hội.
Các mục đích đặc biệt và tức thời là:
a) Trao đổi thông tin thích hợp;
b) Bày tỏ ý kiến của mình về những vấn đề mà vì đó Thượng Hội đồng được triệu tập vào từng thời điểm.

III

Thượng Hội đồng Giám mục phụ thuộc trực tiếp dưới quyền bính của Giáo hoàng Rôma, ngài cũng sẽ chịu trách nhiệm về:

Triệu tập Thượng Hội đồng, bất cứ khi nào ngài thấy thích hợp, và ấn định địa điểm tổ chức các cuộc họp;
Phê chuẩn việc chọn lựa các thành viên, như được đề cập trong mục V và VIII;
Ấn định chủ đề của các vấn đề cần bàn thảo ít nhất sáu tháng trước cuộc họp Thượng Hội đồng, nếu điều này là có thể;
Gửi tài liệu các chủ đề cần bàn thảo cho những người phải tham gia vào việc thảo luận các câu hỏi đó;
Thiết lập chương trình nghị sự;
Trực tiếp chủ tọa Thượng Hội đồng hoặc thông qua những vị khác.

Thượng Hội đồng Giám mục được triệu tập dưới hình thức hội nghị khoáng đại, hội nghị ngoại thường và hội nghị đặc biệt.

Thượng Hội đồng Giám mục có thể được triệu tập dưới hình thức hội nghị khoáng đại trước hết và do tự thân bao gồm:

a) Các Thượng phụ, các Tổng Giám mục và các Trưởng Giáo chủ bên ngoài các lãnh địa của các Tòa Thượng Phụ thuộc các Giáo hội theo nghi lễ Đông Phương;
b) Các Giám mục do các Hội đồng Giám mục Quốc gia liên hệ bầu chọn, theo mục VIII;
c) Các Giám mục do những Hội đồng Giám mục của nhiều quốc gia bầu chọn, được thiết lập như vậy cho các quốc gia không có Hội đồng Giám mục riêng, theo mục VIII;
d) Thêm vào số các vị này, mười tu sĩ đại diện cho các Dòng Giáo Sĩ, được Hiệp Hội Các Bề trên Tổng quyền Rôma tuyển chọn.
Các Hồng Y đứng đầu các Thánh Bộ của “Giáo triều Rôma” cũng được tham dự hội nghị khoáng đại của Thượng Hội đồng Giám mục.

Thượng Hội đồng Giám mục được triệu tập dưới hình thức hội nghị ngoại thường gồm có:

a) Các Thượng Phụ, các Tổng Giám mục và các Trưởng Giáo chủ bên ngoài lãnh địa của các Tòa Thượng Phụ các Giáo hội Công giáo theo nghi lễ Đông Phương;
b) Các Chủ Tịch của những Hội đồng Giám mục quốc gia;
c) Các Chủ Tịch của những Hội đồng Giám mục của nhiều quốc gia, được thiết lập cho những quốc gia không có Hội Đồng riêng;
d) Ba tu sĩ đại diện cho các Dòng Giáo Sĩ, được Hiệp hội Các Bề trên Tổng quyền Rôma tuyển chọn.
Các Hồng Y đứng đầu các Thánh Bộ của “Giáo triều Rôma” cũng được tham dự hội nghị khoáng đại của Thượng Hội đồng Giám mục.

VII

Thượng Hội đồng Giám mục được triệu tập dưới hình thức hội nghị đặc biệt gồm có: các Thượng Phụ, các Tổng Giám mục và các Trưởng Giáo chủ bên ngoài lãnh địa của các Giáo hội Công giáo theo nghi lễ Đông Phương, như những vị đại diện, vừa cho các Hội đồng Giám mục của một quốc gia hay nhiều quốc gia, vừa cho các Dòng Tu, như được đề cập trong mục V và VIII, miễn là tất những vị kể trên phải thuộc về những miền mà vì đó Thượng Hội đồng Giám mục được triệu tập.

VIII

Các Giám mục đại diện cho mỗi Hội đồng Giám mục quốc gia được chọn theo các quy tắc sau:

a) Một vị cho mỗi Hội đồng Giám mục quốc gia không quá hai mươi lăm thành viên;
b) Hai vị cho mỗi Hội đồng Giám mục quốc gia không quá năm mươi thành viên;
c) Ba vị cho mỗi Hội đồng Giám mục quốc gia không quá một trăm thành viên;
d) Bốn vị cho mỗi Hội đồng Giám mục quốc gia hơn một trăm thành viên;

Những Hội đồng Giám mục chung cho nhiều quốc gia chọn những đại diện của mình cũng theo những quy tắc nêu trên.

Để chọn những vị đại diện của Hội đồng Giám mục của một hay nhiều quốc gia và các Dòng Tu tham dự Thượng Hội đồng Giám mục, cần phải đặc biệt lưu tâm không những đến sự khôn ngoan và sự cẩn trọng của các ứng viên, mà còn sự hiểu biết về lý thuyết và thực hành liên quan đến vấn đề sẽ được bàn thảo trong Thượng Hội đồng.

Nếu muốn, Đức giáo hoàng có thể tăng thêm số các thành viên của Thượng Hội đồng Giám mục, bằng cách chỉ định thêm hoặc các Giám mục hoặc các tu sĩ đại diện các Dòng Tu, hoặc các chuyên viên của Giáo hội, với tỷ lệ không quá 15% tổng số các thành viên, như được đề cập trong mục V và VIII.

Khi kết thúc khóa họp mà vì đó Thượng Hội đồng Giám mục đã được triệu tập, thì do chính sự việc (tức khắc), các vị đã tham dự Thượng Hội đồng, các cơ quan và các chức vụ đã được trao phó cho các thành viên cũng chấm dứt.

XII

Thượng Hội đồng Giám mục có một thư ký thường trực hoặc tổng thư ký, được hỗ trợ bởi số các cộng sự viên hợp lý. Ngoài ra, mỗi khóa họp của Thượng Hội đồng Giám mục có một thư ký riêng và vị này sẽ thi hành nhiệm vụ cho đến khi khóa họp này kết thúc.

Chính Đức giáo hoàng bổ nhiệm không những tổng thư ký mà ngay cả những thư ký riêng.

Ta quyết định và thiết lập những điều này, tất cả những gì trái ngược đều vô giá trị.

Ban hành tại Rôma, cạnh Đền thờ Thánh Phêrô
Ngày 15 tháng 9 năm 1965, năm thứ ba Triều đại Giáo hoàng của Ta Giáo hoàng Phaolô đệ lục

(Trích từ bài viết “Lịch sử Thượng Hội đồng Giám mục” – tác giả: Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng – nguồn: hdgmvietnam.com)